Een ziektekostenverzekering is in Nederland verplicht voor iedereen vanaf 18 jaar. Toch weten veel mensen niet precies wat ze hebben afgesloten, wat het kost en of ze wel de beste keuze hebben gemaakt. Dat is zonde, want de verschillen tussen verzekeringen kunnen groot zijn. Elk jaar betaal je honderden euro’s aan premie, en dan is het fijn als die ook echt bij jouw situatie past.
Basisverzekering en aanvullende verzekering
Iedere zorgverzekeraar in Nederland is verplicht om dezelfde basisverzekering aan te bieden. Die basis dekt een groot deel van de medische zorg, zoals bezoeken aan de huisarts, ziekenhuiszorg en medicijnen op recept. Wat er precies onder de basisvergoeding valt, bepaalt de overheid. Dat betekent dat je bij het ene bedrijf dezelfde basisdekking krijgt als bij het andere. Wil je meer vergoed krijgen, zoals fysiotherapie, tandarts of brillen, dan sluit je een aanvullende verzekering af. Die pakketten verschillen wel sterk per aanbieder, zowel in prijs als in wat er vergoed wordt. Het loont om die goed te vergelijken, zeker als je weet dat je bepaalde zorg regelmatig nodig hebt.
Het eigen risico: hoe werkt dat precies
Elk jaar geldt er een verplicht eigen risico. In 2025 is dat 385 euro. Dat betekent dat je de eerste 385 euro aan zorgkosten zelf betaalt, voordat de verzekering iets vergoedt. Bezoeken aan de huisarts tellen hier niet bij mee. Naast het verplichte eigen risico kun je zelf kiezen voor een vrijwillig eigen risico van maximaal 500 euro extra. Als je dat doet, betaal je minder premie per maand. Dat kan voordelig zijn als je weinig zorg gebruikt. Gebruik je juist veel zorg, dan kan een hoog eigen risico duur uitpakken. Het is dus een afweging die je moet maken op basis van je eigen gezondheid en hoe vaak je naar de dokter gaat.
Overstappen naar een andere zorgverzekeraar
Tussen 12 november en 31 december kun je overstappen naar een andere zorgverzekeraar. Je nieuwe polis gaat dan in op 1 januari van het nieuwe jaar. In november ontvang je van je huidige verzekeraar de polisvoorwaarden voor het komende jaar. Als die je niet bevallen, heb je het recht om over te stappen. Dat kan online of telefonisch. Let er wel op dat je je huidige verzekering zelf opzegt, want dat gebeurt niet automatisch. In sommige situaties mag je ook buiten deze periode overstappen, bijvoorbeeld als je voor het eerst werkt, 18 wordt of vanuit het buitenland terugkomt. De overstap zelf kost niets, en je mag niet geweigerd worden voor de basisverzekering.
Zorgtoeslag en de kosten van je polis
De maandelijkse premie voor een basisverzekering verschilt per verzekeraar. Gemiddeld betaal je in 2025 rond de 140 tot 170 euro per maand. Heb je een laag inkomen, dan kun je zorgtoeslag aanvragen via de Belastingdienst. Die toeslag helpt om de premie betaalbaar te houden. Of je recht hebt op zorgtoeslag hangt af van je inkomen en je huishouden. Veel mensen weten niet dat ze er recht op hebben en vragen het nooit aan. Dat is jammer, want het kan per jaar om honderden euro’s gaan. Controleer via de website van de Belastingdienst of jij in aanmerking komt.
Veelgestelde vragen
Kan ik worden geweigerd voor een zorgverzekering?
Nee, je kunt niet worden geweigerd voor de basisverzekering. Elke zorgverzekeraar in Nederland is verplicht om iedereen te accepteren, ongeacht je leeftijd of gezondheid. Voor een aanvullende verzekering gelden soms wel andere regels.
Wat gebeurt er als ik geen zorgverzekering heb?
Als je geen zorgverzekering hebt terwijl je daar wel toe verplicht bent, kan het CAK je verzekeren en daarvoor een hogere premie in rekening brengen. Het is dus duurder om onverzekerd te zijn dan om zelf een polis af te sluiten.
Telt de huisarts mee voor mijn eigen risico?
Nee, een bezoek aan de huisarts telt niet mee voor je eigen risico. Ook kraamzorg en verloskundige zorg vallen er buiten. Ziekenhuiszorg en specialistische hulp tellen wel mee.
Mag ik mijn zorgverzekering ook tussentijds aanpassen?
In de meeste gevallen kun je je polis alleen aan het einde van het jaar aanpassen voor het nieuwe jaar. Je aanvullende verzekering kun je soms wel eerder aanpassen, afhankelijk van de voorwaarden van je verzekeraar. Check dit altijd bij je eigen verzekeraar.